Neolitik
Neolitik (Yunanca néos ‘yeni’ ve líthos ‘taş’), “Yeni Taş Çağı” anlamına gelmekte olup; Asya, Avrupa ve Afrika kıtalarında Taş Çağı’nın son bölümünü temsil eden arkeolojik bir dönemdir. Bu dönem yaklaşık olarak MÖ 10.000 ile MÖ 2.000 yılları arasını kapsamaktadır.
Bu dönem, dünyanın çeşitli bölgelerinde bağımsız olarak ortaya çıkan geniş kapsamlı bir gelişimler bütünü olan Neolitik Devrimi ile karakterizedir. “Neolitik paket” olarak adlandırılan bu değişim süreci; tarımın başlamasını, hayvanların evcilleştirilmesini ve avcı-toplayıcı yaşam tarzından yerleşik yaşama geçişi içermektedir. “Neolitik” terimi, 1865 yılında üçlü dönem sisteminin geliştirilmesi amacıyla John Lubbock tarafından türetilmiştir.
Neolitik dönem yaklaşık 12.000 yıl önce, Epipaleolitik Batı Asya ve Mezopotamya’da tarımın ortaya çıkışıyla başlamış ve daha sonra dünyanın diğer bölgelerine yayılmıştır. Batı Asya’da bu dönem, metalürjinin gelişmesiyle karakterize edilen ve Bronz ile Demir Çağlarına giden yolu açan Kalkolitik (Bakır Çağı) geçiş dönemine kadar (yaklaşık 6.500 yıl önce, MÖ 4500) devam etmiştir.
Diğer bölgelerde Neolitik dönem, Mezolitik (Orta Taş Çağı) dönemini takip etmiş ve farklı sürelerde devam etmiştir:
- Antik Mısır’da: Neolitik dönem, yaklaşık MÖ 3150 yılına kadar süren Protodinastik döneme kadar devam etmiştir.
- Çin ve İskandinavya’da: Bu bölgelerde Neolitik dönem, Çin’de ön-Shang Erlitou kültürünün yükselişiyle (yaklaşık MÖ 2000) birlikte sona ermiştir.
Görsel Kaynağı: Wikimedia Commons