Hell Creek Oluşumu
Hell Creek Oluşumu, Kuzey Amerika’da yer alan, ağırlıklı olarak Üst Kretase ve kısmen de Alt Paleosen yaşına ait kayaçlardan oluşan, yoğun olarak incelenen bir jeolojik birimdir. Oluşum, Montana eyaletindeki Jordan kasabası yakınlarındaki Hell Creek boyunca yapılan çalışmalardan dolayı bu adı almıştır. Montana, North Dakota, South Dakota ve Wyoming eyaletleri üzerinde geniş bir alana yayılmıştır. Montana’da Hell Creek Oluşumu, Fox Hills Oluşumu‘nun üzerine örtüşmektedir. Pompeys Pillar Ulusal Anıtı alanı, bu oluşumun küçük ve izole bir kesitini oluşturur. 1966 yılında, Hell Creek Fosil Alanı, Amerikan Milli Park Servisi tarafından Milli Doğa İşareti olarak belirlenmiştir.
Oluşum, Maastrichtiyen ve Daniyen (srasıyla Kretase dönemi sonu ve Paleojen dönemi başlangıcı) yıllarında, batı kıtasal marjinal alandaki, geç Kretase dönemindeki Western Interior Seaway (Batı İç Denizi) kıyısındaki alçakOVAlar boyunca, dalgalanan nehir kanalları ve deltalar tarafından birikmiş, nadiren de olsa torfli bataklık birikimleriyle birlikte, tatlı ve alkalı su çamurtaşı, çamurtaşı ve kumtaşı serilerinden oluşur. Dönemin iklimi ılımandır; timsahgillerin ve palmiye ağaçlarının varlığı, uzun süreli don dönemleri olmayan, altropikal ve ılıman bir iklimi işaret etmektedir. Meşhur, iridyumla zenginleşmiş Kretase-Paleojen sınırı, Kretase’yi Senozoyik’ten ayıran, üstündeki Fort Union Oluşumu ile sınırı yakınında, oluşumun içinde veya hemen üzerinde, kesintili ama belirgin bir ince tabaka (marker bed) olarak ortaya çıkar.
Dünyadaki en büyük Hell Creek fosil koleksiyonu, Montana’daki Bozeman şehrindeki Museum of the Rockies‘ta (Kayaçlar Müzesi) sergilenmekte ve muhafaza edilmektedir. Sergilenen nüshalar, müzenin 1998 yılında başlattığı Hell Creek Projesi sonucunda elde edilmiştir. Bu proje; müze, Montana Devlet Üniversitesi, Washington Üniversitesi, Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley, Kuzey Dakota Üniversitesi ve Kuzey Carolina Üniversitesi arasında ortak bir çabadır.
Görsel Kaynağı: Wikimedia Commons