PCIe Gen4/Gen5 NVMe SSD’lerde SLC Cache Dolunca Hızın 800 MB/s’ye Çakılma Şoku

[Kablo Duzeni Hastasi]

Arkadaşlar, uzun süredir aklımda olan bir konuyu açmak istiyorum. Bilgisayarımda Samsung 990 Pro 2TB takılı, AM5 platform, BIOS güncel. Normalde okuma/yazma 7000 MB/s civarında, tabii ki CrystalDiskMark testinde. Ama iş içime sinecek şekilde, 100 GB’lık büyük dosya kopyaladığımda ya da 4K video render aldığımda hız birden 800 MB/s’lere çakılıyor ve o şekilde devam ediyor. SLC cache dolmuşu gibi bir durum ama bu SSD’nin önbelleği o kadar da küçük değil, üstelik soğutucu takılı, termal sorun olduğunu sanmıyorum çünkü sıcaklık 45-50 derece bandında kalıyor.

Sorum şurada: bu düşüş gerçekten SLC cache’in dolmasından mı yoksa DRAM önbelleği veya controller’ın thermal throttling’e girmesinden mi kaynaklanıyor? Ayrıca bu arada SATA SSD’lerdeki cache mantığı ile NVMe’lerdeki arasındaki farkı biraz açmak istiyorum. Cache’in bitmesiyle gerçek QLC/TLC hızına mı düşüyorum, yoksa controller’ın yazma hız limitine mi takılıyorum? Deneyimi olan var mı? Aynı anda birden fazla büyük dosya attığımda hızın sıfıra yaklaşması normal mi, yoksa bir konfigürasyon hatası mı var? Firmware güncellemesiyle düzelen bir konu olabilir mi, yoksa donanımın doğasında mı bu?

"İzmir (35)’den selamlar, iyi forumlar."

[Hakan Kılıç]

Selam, konu çok sık tartışılan ama çoğu kişinin yanlış anladığı bir mesele. Önce temeli netleştireyim: Gen4/Gen5 NVMe’lerde gördüğün o 800 MB/s çöküşü aslında sürücünün arıza yapması değil, tam tersine tasarımın doğası. TLC ve özellikle QLC NAND’lar tek başına yavaş yazılır, bu yüzden üreticiler RAM’in içine bir miktar SLC’lik alan (genelde SLT modu da deniyor) ayırır ve sen yazdıkça veriyi önce burada biriktirir. Bu önbellek dolana kadar (çoğu 20-40 GB arası, modelden modele değişir) saniyelerinde 5000-7000 MB/s okuyabilirsin ama bir anda cache patladığında sürücü gerçekte yavaş olan TLC/QLC moduna düşer ve o an 800 MB/s’ye, hatta bazı QLC modellerinde 200-400 MB/s’ye inebilir. Bu “cache write acceleration” teknolojisinin bilimsel bir sınırlamasıdır, BIOS’un ya da driver’ın sorunu değil.

Pratikteki çözüm üç yoldan geçer: Birincisi, sürekli büyük dosya aktarıyor, video kurguluyor ya da sunucu/vds işi yapıyorsan DRAM önbellekli ve cache’i geniş (örn. 8-12 GB) modelleri al, Samsung 990

"*"

"Basitlik, en yüksek gelişmişlik düzeyidir." – Da Vinci"

[Yazar]

Yazılar