Uyku Eksikliği ve Kilo Alımı Arasındaki İlişki: Yeni Bir Araştırma
Columbia Üniversitesi’nden yapılan yeni bir araştırmaya göre, uyku süresini yaklaşık 80 dakika azaltan yetişkinler altı hafta içinde ortalama 450 gram (1 pound) kilo alıyor ve gün boyunca daha az hareket ediyor. Bu bulgular, modern yaşamın getirdiği uyku eksikliği sorununa dikkat çekiyor.
Uyku eksikliği ile obezite arasındaki bağlantı üzerine yapılan çoğu çalışma, genellikle kısa süreli ve şiddetli uyku kısıtlaması yaşayan insanları içeriyor. Bu tür çalışmalar, şiddetli uyku yoksunluğunun iştah değişikliklerine ve aşırı yeme davranışlarına yol açabileceğini gösteriyor, bu da zamanla kilo alımına katkıda bulunabiliyor. Ancak çoğu insanın bu tür şiddetli uyku yoksunluğunu uzun süre tolere etmesi mümkün değil.
Columbia Üniversitesi’ndeki Profesör Marie-Pierre St-Onge, “Bu çalışmalar sadece en uç koşullarda neler olduğunu gösteriyor ve her gece 5 veya 6 saat uyuyan pek çok Amerikalının hafif bir şekilde uyku eksikliği yaşaması durumunda kilo alıp alamayacağını bize söylemiyor” diyor. Bu nedenle, kronik olarak hafif uyku eksikliği yaşayanların etkilerini araştırmak amacıyla, genellikle 7-8 saat uyuyan 95 yetişkinle bir çalışma başlatıldı. Yaklaşık %30’unun bu durumu yaşadığı tahmin ediliyor.
Çalışmaya katılanlara, normal uyku düzenlerini 90 dakika geciktirmeleri ve diğer dönemlerde ise normal uyku düzenlerine devam etmeleri talimatı verildi. Uyku ve aktivite düzeyleri her iki dönemde de bileklik tipi bir cihazla ölçüldü. Ayrıca vücut ağırlığı, bel çevresi, vücut kompozisyonu ve iştahı artırıcı veya azaltıcı hormonların açlık durumundaki seviyeleri de takip edildi.
Columbia Üniversitesi’nden Dr. Faris Zuraikat, “Gözlemlenen 450 gramlık kilo alımı çok büyük bir miktar olmasa da, bunun sadece altı hafta içinde gerçekleştiğini unutmamak önemli” diyor. Çalışmanın amacı, çoğu yetişkinin kronik olarak yaşadığı uyku düzenlerini taklit etmekti.
“Bu durumu tüm yıl boyunca düşünürsek, her gece yarım saatten fazla uyku kaybının bile klinik olarak anlamlı kilo alımına yol açabileceğini tahmin edebiliriz.” Ayrıca, uyku kısıtlaması olan dönemde hareketsizlik süresi ortalama 17 dakika arttı. Erkeklerde ve menopoz sonrası kadınlarda bu süreye yakın 30 dakika daha fazla hareketsiz kalınarak kaydedildi.
Dr. Zuraikat, “Katılımcılar, uyku süreleri kısaltıldığında daha uzun süre uyanık olsalar bile, yeterli uyku aldıkları dönemlere göre daha fazla hareketsiz zaman geçirdiler. Bu önemli çünkü daha fazla hareketsizlik kronik hastalıklara yakalanma riskini artırıyor.” Profesör St-Onge ise “Bu araştırmamız, yeterli uyku almanın kilo alımı ve obeziteyle ilişkili durumlar olan kalp hastalığı ve diyabet riskini azaltmaya yardımcı olabileceğini gösteriyor. İnsanlar genellikle yetişkinliklerinde kilo alır ve obezite, kalp hastalığının önemli bir risk faktörüdür. Daha sağlıklı beslenmeye ve daha fazla fiziksel aktivite yapmaya odaklanmak, kilo alımını önlemek için basit bir çözüm gibi görünse de, bu alışkanlıkları sürdürmek zor olabilir.”
Bu araştırma, Annals of Internal Medicine dergisinin bu ayki sayısında yayınlandı. (Faris M. Zuraikat et al. Prolonged Short Sleep and Its Effect on Body Weight and Composition: A Pooled Analysis of Randomized Trials. Annals of Internal Medicine, published online July 7, 2026; doi: 10.7326/ANNALS-25-01660)