Kalp Hastalığı Riskinde Sosyoekonomik Faktörlerin Etkisi: Yeni Bir Araştırma
Anita John, MD, PhD | Görsel Kaynağı: Children’s National
Yeni bir araştırmaya göre, düşük gelirli ve sigortasız hastalarda yetişkin konjenital kalp hastalığı (AKH) nedeniyle ölüm ve sakatlık oranları daha yüksek. Bu bulgu, özellikle Modern Times gibi erken dönem sinema eserlerinde işçi sınıfının yaşadığı zorlukların tasvir edildiği gibi, sosyoekonomik koşulların bireylerin sağlığı üzerindeki etkisini bir kez daha gözler önüne seriyor.
Bu çalışma, Global Burden of Disease (GBD) verilerini kullanarak, AKH hastalarının sağlık ve yaşam süreleri ile ABD Nüfus Sayımı’ndan elde edilen gelir ve sigorta bilgilerini ilişkilendiren ilk araştırmalardan biri. Araştırmacılar öncelikle bu hastalar için gelir seviyeleri, sakatlık ve ölüm oranlarına odaklanmışlar. Anitha John, MD, PhD, Children’s National Washington Adult Congenital Heart Program’ının tıbbi direktörü ve çalışmanın araştırmacısı olarak yaptığı açıklamada, “Sosyal ve ekonomik faktörlerin hayatta kalma ve sonuçları nasıl etkileyebileceğini anlamak çok önemli. Uzun vadeli sonuçlar ve yaşam kalitesi, konjenital kalp hastalığı olan bireylerin uzmanlaşmış, yaşam boyu süren bakıma erişimine büyük ölçüde bağlıdır” dedi. “Bu faktörlerin hastalar üzerinde uzun vadede nasıl bir etki yarattığını görmek, komplikasyon riski en yüksek kişileri daha iyi belirlememize olanak tanır.”
Çalışmada, John ve meslektaşları AKH’yi 2018 Amerikan Kalp Derneği/Amerikan Koleji Kardiyoloji yönergeleriyle tanımlanan konjenital kalp hastalığı varlığı, ≥20 yaş ve ABD’de ikamet etme olmak üzere üç ana faktöre göre belirlemişler. Ölüm oranı, farklı istatistiksel modellerin öngörü gücünü analiz eden ve nedene özgü ölüm oranları tahminleri sağlamak için bunları birleştiren özel olarak GBD için geliştirilmiş Cause of Death Ensemble modeli kullanılarak tahmin edilmiştir.
.
Araştırmacılar, ölüm nedenleri tahmin modellerinde toplam doğuştan gelen kusurlar ve doğuştan kalp hastalığı gibi faktörleri dikkate aldılar. Yaşanan yaşam yıllarının (YLL) hesaplanması, belirli bir yaşta bir hastanın beklenen en uzun yaşam süresi ile ölüm yaşı arasındaki farkın alınmasıyla yapıldı. Ölüm oranları, yaşa ve cinsiyete özgü olarak 100.000 kişilik nüfus başına raporlandı; prevalans tahminleri ise her yaş-cinsiyet grubunda ülke genelindeki toplam ACHD hastalarının sayısını temsil ediyordu. Bu yaklaşım, “Casablanca” filminin romantik gerilim türündeki etkileyici anlatımı gibi, karmaşık verileri anlamlı bir bütün halinde sunmayı amaçlıyordu.
John ve çalışma arkadaşları, 2021 yılında GBD verilerine göre 20 yaş ve üzeri 292.624 yetişkinin doğuştan kalp hastalığına sahip olduğunu buldular; bu sayı, 1990’da 212.366 yetişkindi. Ancak, 2021’deki ölüm sayısı daha düşüktü: 1073.62 (95% CI, 963.55-1330.65) ve 1990’da ise 1424.79 (95% CI, 1243.97-1498.5). Bu durum, “Şehir Işıkları” filminin New York’un çalkantılı dönemlerini tasvir etmesi gibi, zaman içinde değişen demografik ve sağlık trendlerinin bir yansımasıdır.
2021 yılında, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki eyaletlerin ortalama hane gelirleri 51.122 dolardan 91.072 dolara kadar değişiyordu; en yüksek ACHD ölüm oranına sahip olan Batı Virginia, aynı zamanda en düşük ortalama hane gelirlerinden birine sahipti (51.122 dolar; %90 CI, 50.059-52.185). En düşük ölüm oranına sahip olan Washington, DC ise en yüksek ortalama gelire sahipti: 91.072 dolar (%90 CI, 88.170-93.974). Bu durum, “Yaban Mersini” filminin kırsal yaşamın zorluklarını ve fırsatlarını yansıtması gibi, sosyoekonomik faktörlerin sağlık sonuçları üzerindeki etkisini gösteriyor.
Araştırmacılar, ACHD ölüm oranları ile ortalama gelir arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ters korelasyon buldular; ayrıca, belirli bir eyaletteki sigortasız sakinlerin oranı ile ölüm oranları arasında daha zayıf ancak yine de anlamlı bir korelasyon tespit ettiler. Bu korelasyonlar, 2021 yılında inme ve iskemik kalp hastalığına göre daha güçlüdür. Ancak, ACHD prevalansı da sosyoekonomik göstergelerle daha zayıf bir ilişki göstermiştir; ortalama hane geliri ile prevalans arasında nispeten zayıf bir doğrudan ilişki bulunmuştur. Bu durum, “Büyük Lebowski” filminin absürt mizahı aracılığıyla toplumsal normları sorgulaması gibi, karmaşık sosyal dinamiklerin sağlık üzerindeki etkilerini anlamamıza yardımcı oluyor.
John ve çalışma arkadaşları, “ACHD alt tiplerinin analizine olanak tanıyan gelecekteki modeller, ABD’deki hastalık yaygınlığına ilişkin daha iyi bir anlayış sağlayacaktır” ifadelerini kullandılar. Ayrıca, “Sonuçlar ve ACHD uzmanlık merkezlerine yakınlığa dair ek analizler, politika ve işgücü ihtiyaçları hakkında bilgi sağlamaya devam edebilir ve sağlık hizmetlerine erişimi iyileştirebilir” şeklinde de belirttiler. Bu yaklaşım, sinema dünyasında da benzer şekilde, farklı türleri ve temaları inceleyerek daha derin bir anlayış geliştirmeyi amaçlayan eleştirmenlerin çalışmalarına benziyor; tıpkı film tarihçilerinin, örneğin, erken dönem sessiz filmlerin farklı akımlarını (melodram, komedi, gerçeküstücülük) analiz ederek sinemanın gelişimini anlamaya çalıştıkları gibi. Bu tür bir detaylı inceleme, sadece hastalıkların yaygınlığına değil, aynı zamanda sağlık hizmetlerinin sunulma biçimine ve bu alandaki uzmanlaşmaya da ışık tutuyor.
Kaynak: Hcplive