Yapay Zeka, Şirketleri Anlayamazsa Optimizasyon Yapamaz

Son haftalarda, Fast Company’deki denemelerimde, şirketlerin geleceği için ne düşündüğümü anlatmaya çalıştım. Şimdi, burada taslaklarını çizdiğim gereksinimleri karşılayan bir çözüm bulan biri olduğunu hayal edin. Şirketiniz bu platforma entegre olarak tüm avantajlara ulaşabilir mi?

Yapay zeka ile bir şirketi optimize etmek için, yapay zekanın neyi optimize etmeniz gerektiğini anlaması gerekir; aksi takdirde, etkili bir optimizasyon mümkün değildir. Şirketler, giderek daha gelişmiş ve yetenekli modelleri kullandıkları araçlara ve iş akışlarına entegre ediyorlar, ancak bu modellerin optimize etmeye çalıştıkları organizasyonun sadece parçalı bir temsili mevcut. Bu durum, önemli bir paradoks yaratıyor.

Büyük dil modelleri (LLM’ler), yönetim, pazarlama veya lojistik konularında ne kadar bilgili olsalar da (çünkü LLM’ler neredeyse tüm ilgili kitapları “okudu”), genellikle şirketin özel müşterileri, bağımlılıkları, bürokratik süreçleri, olası istisnalar, risk toleransı veya bir sürecin değiştirilmesinin yol açabileceği zincirleme etkiler hakkında hiçbir şey bilmezler. Burada önemli olan, basit hafızayı gerçek bir veri modelinden ayırmaktır; hafıza belirli bir zamanda ne olduğunu hatırlayabilirken, bir veri modeli kimlikleri, ilişkileri, izinleri, kısıtlamaları ve geçerli durumları resmi olarak temsil edebilir.

Günümüzde şirketler bu boşluğu kapatmak için ellerinden geleni yapıyorlar. Ancak, bağlam genellikle modelin belirli bir anda dikkate alması gereken bilgileri tanımlar, ancak organizasyonun nasıl çalıştığı gibi kritik konuları ele almaz. Önceki bir yazımda, hafızadan modellere geçişi tartışmıştık. Şimdi ise, bağlamdan daha fazlasına, yani organizasyonel dinamiklerin modeline doğru ilerlememiz gerekiyor.

İlk adım, bir “ontoloji” tanımlamaktır. Bu, şirkete isimler, fiiller ve kurallar sağlamak anlamına gelir. Palantir, birçok şirketi bunu yapmaya hem doğru yöntem olduğu için hem de bu işlemi gerçekleştirmek için Palantir’in saha mühendislerini (FDE) göndermesi gerektiği için teşvik ediyor. Ontolojiler oluşturmak manuel olarak pahalı ve zaman alıcıdır; bu da FDE’lerin önemini ve Palantir’in iş modelinin ekonomik yönünü açıklamaktadır.

Palantir, “ontoloji” terimini kullanmaya çalışsa da, aslında bahsettiğimiz şey (veya belki de bu çok karmaşık!) gerçek dünyadaki varlıkları nesneler olarak, ilişkilerini bağlantılar olarak ve şirketin eylemlerini fiiller olarak temsil etmektir. Temel olarak, bir organizasyonun “nesneleri” ile “fiillerini” birleştiren, yani fabrikalar, siparişler, çalışanlar veya müşteriler gibi unsurların ilk grupta yer aldığı ve promosyon başlatmak, fiyatları ayarlamak, dağıtıcıları değiştirmek veya bir iş akışını yürütmek gibi eylemlerin ikinci grupta olduğu bir yapıdan bahsediyoruz. Bu, organizasyonun dijital ikizi olarak düşünülebilir.