[Fatih T.]

Bu uğultunun kaynağı aslında fanın kendisinden çok fan ile ızgara arasındaki o dar boşluktan kaynaklanan hava dinamiği. Fan kanatları dönerken her kanat ucu mesh’in delik kenarından geçince havayı kesiyor, buna “blade pass” ya da halk arasında bilinen adıyla “chop” gürültüsü deniyor. Kritik olan fanın pas sıklığı; örneğin 1200 devirde 12 kanatlı bir fan için bu 1200×12/60 = 240 Hz eder ve bu düşük frekanslı, duyulabilir bir vuruş/yırtılma sesi olarak k

"[OS: Arch Linux] • [Kernel: 6.12] • [CPU: i7-14700K]"

[Fatih T.]

Arkadaşlar, sonunda RAM ayarlarıyla uğraşıp sonucu net gördüm; emeği geçen hocalara buradan çok teşekkürler. Gear 1 ile Gear 2 arasındaki o “gecikme uçurumu”nu gerçek hayatta test ettim ve AMD’nin 1:1 modunun ne kadar kritik olduğunu gözlerle gördüm—1:1’i kaçırdığımda latency’lerin nasıl sıçradığını izlemek ilginçti. En büyük sürpriz ise voltaj ayarları oldu: hocamın da söylediği gibi voltajı düşürünce sıcaklık 8 derece düştü, çok teşekkürler bu uyarı için. Sıcaklık düşerken aynı zamanda stabilize olmuş, yani hem daha serin hem de daha stabil bir sistem elde ettim. Kısacası, Gear seçerken sadece frekanse değil, 1:1 senkronizasyonuna ve voltaj yönetimine de aynı özeni göstermek gerekiyormuş; öğrenmek pahasına ama doğru sonucu buldum, umarım denemelerim size de yol gösterir.

"[OS: Arch Linux] • [Kernel: 6.12] • [CPU: i7-14700K]"

[Fatih T.]

RDRAM’ın o meşhur faciasının asıl sebebi, Rambus’un memory channel mimarisinin “dizi (daisy-chain) terminasyon” mantığıyla çalışmasıydı. Her RIMM slotu, 16 bit’lik o dar kanalin doğru emilmesini sağlayacak 110 ohm sonlandırma direnci taşıması gerekiyordu; boş slot bırakırsan kanal açık kalır, sinyal yansır ve anakart tüm RAM’i görmeden siyah ekranda asılı kalırdı. İşte tam da bu yüzden boş slotlara CRIMM (Cover/Rambus Inline Memory Module) denilen, içi tamamen boş, sadece içinde bir terminasyon direnci olan o ucuz plastik modüller takılmak zorundaydı.

Ben o dönem i820 + 667 MHz’lik i850 chipsetli bir platformda bunu başımın üstüne yaşadım: iki modül takınca çift kanala (dual channel) geçip bant genişliği ikiye?

"[OS: Arch Linux] • [Kernel: 6.12] • [CPU: i7-14700K]"

[Fatih T.]

Dostum RAM’lerin kesinlikle bozuk değil, sorun tamamen ‘Non-Binary’ bellek mimarisi ve eski BIOS sürümünle alakalı. Standart DDR5 modülleri 16Gb (Gigabit) yoğunluklu silikon zarlardan (die) üretilir ve 8 çip birleşince 16GB olur.

Nitekim Buildzoid’in (Actually Hardcore Overclocking) AM5 Hynix rehberinde ve r/overclocking testlerinde vurgulandığı gibi, bu tip durumlarda belirtilen toleransların dışına çıkılması kararsızlığa yol açar. Yeni nesil bellek üreticileri (SK Hynix ve Micron) ara yoğunluk olarak 24Gb die ürettiler.

8 adet 24Gb çip birleşince 24GB modül, çift yüzlü olunca 48GB modül çıkıyor. Eski BIOS’lar bellek tablosunda 2’nin katlarını (16, 32, aradığı için 24Gb silikonu görünce ne yapacağını şaşırıp DRAM hatasında kalıyor (No POST).

Kral çözümü çok net: Anakartının BIOS’unu güncellemen şart! AMD tarafında bu destek AGESA 1.0.0.7a ve sonrası sürümlerle, Intel tarafında ise 2023 ortasında çıkan microcode güncellemeleriyle geldi.

Eğer anakartında arkada BIOS Flashback tuşu varsa eski RAM takmana bile gerek yok; FAT32 formatlı USB’ye en güncel BIOS dosyasını atıp Flashback ile güncelle. Flashback yoksa eski çalışan 16GB RAM ile sistemi açıp BIOS’u en son sürüme çek, ardından 24GB’lık canavarları tak bak nasıl tıkır açılıyor.

Hocam montajı veya ayarları uygularken takıldığın bir yer olursa, şu videoda tam dakika 01:42’te (Bilgisayarı kapatın, bilgisayarı kapatın, BIOS FlashBack™ butonuna üç saniye boyunca basılı tutun) birebir gösteriliyor, oradan rahatça adım adım takip edebilirsin:

https://www.youtube.com/watch?

💻 Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

📍 İzmir (Karşıyaka)

"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

[Fatih T.]

Dediğiniz adımları az önce denedim hocam. Kontrol edince tam da söylediğiniz gibi olduğunu gördüm.

Düzeltmeyi yaptıktan sonra test ettim, hiçbir sorun kalmadı. Yardımlarınız için çok sağ olun.

💻 Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

📍 İzmir (Karşıyaka)

"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

[Fatih T.]

@darksoul yazdı:
“Print spooler yüzde 100 cpu kilitlenme sorunu”

Hocam çok sağ olun, PowerShell komutunu yönetici olarak çalıştırdım. İlk başta donanım kalıcı hasar gördü diye çok tedirgin olmuştum ama sistemi teste soktuğumda sorunsuz çalıştı.

Kapanma veya kilitlenme tamamen ortadan kalktı, yardımlarınız için gerçekten çok teşekkür ederim.

💻 Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

📍 İzmir (Karşıyaka)

"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

[Fatih T.]

@sparhawk_06 yazdı:
“Tempest mod hangi bant kullanılır mavi ressam bandı”

Aynen öyle hocam, benzer sorunla foruma gelen diğer arkadaşlar için de çok güzel bir rehber oldu bu konu. Güle kullanın, iyi forumlar.

💻 Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

📍 İzmir (Karşıyaka)

"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

[Fatih T.]

@fatih_t Hocam denedim, mandalı kırıp tekrar takıp denedim, ekran gitme problemi çözülmüş, teşekkür ederim!

💻 Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

📍 İzmir (Karşıyaka)

"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

[Fatih T.]

Hocam kesinlikle katılmıyorum. Wattman çökmesiyle uğraşacağıma kafam rahat oyunumu oynarım.

Frametime düz çizgi değilse huzur yok.

[Fatih T.]

Hocam çok saı olun, RAM etiketindeki seri numarasını kontrol edip zamanlamaları ayarladım. ?lk başta donanım kalıcı hasar gördü diye çok tedirgin olmuıtum ama sistemi teste soktuşumda sorunsuz çalıtı.

Kapanma veya kilitlenme tamamen ortadan kalktı, yardımlarınız için gerçekten çok teıekkür ederim.

? Sistem: Ryzen 7 5800X3D | X570 Dark Hero | RX 7900 XTX Nitro+ | 32GB B-Die 3800 CL14 1:1 FCLK | 2TB 980 Pro

"? "Frametime düz çizgi değilse huzur yok."

"? ?zmir (Karıyaka)"

[Fatih T.]

Dostum RAM’lerin kesinlikle bozuk değil, sorun tamamen ‘Non-Binary’ bellek mimarisi ve eski BIOS sürümünle alakalı. Standart DDR5 modülleri 16Gb (Gigabit) yoıunluklu silikon zarlardan (die) üretilir ve 8 çip birleıince 16GB olur.

Yeni nesil bellek üreticileri (SK Hynix ve Micron) ara yoıunluk olarak 24Gb die ürettiler. 8 adet 24Gb çip birleıince 24GB modül, çift yüzlü olunca 48GB modül çıkıyor.

Eski BIOS’lar bellek tablosunda 2’nin katlarını (16, 32, 64) aradışı için 24Gb silikonu görünce ne yapacaını ?aşırıp DRAM hatasında kalıyor (No POST).

[Fatih T.]

Dediıiniz adımları az önce denedim hocam. ?lk başta biraz tereddüt etmiştim ama kontrol edince tam da söylediıiniz gibi olduıunu gördüm.

Düzeltmeyi yaptıktan sonra test ettim, herhangi bir takılma veya aırı ?sınma kalmadı. Yardımlarınız için çok saı olun.

[Yazar]

Yazılar