Oluşturulan forum yanıtları
-
YazarYazılar
-
17 Kasım 2026: 22:10 #83166
İhsan ŞahinKatılımcıtRTP (Read-to-Precharge), bellek kontrolcüsünün bir bank grubundan veri okuyup, bu bankları precharge (kapatma) işlemine başlatması arasındaki gecikmeyi ifade eder. Yani okuma tamamlandıktan sonra, bir sonraki bankı aktif edebilmek için önce çalışan bankın kapanması gerekir ve bu aradaki “işlem geçişi” süresi tRTP’dir. Standart değer genelde 3,5 ns (DDR4 ve DDR5’te çoğu zaman aynı) ve bu değerin düşürülmesi, bankların kapanıp yeni bankın açılması arasındaki
"*""Bildiğim tek şey, hiçbir şey bilmediğimdir."14 Kasım 2026: 09:22 #82345
İhsan ŞahinKatılımcıSorunun kökü aslında PSU’nun girişindeki NTC termistörün (genelde 5D-9 veya 7D-11 gibi tiplerde, soğukken ~5-7Ω, ısınınca birkaç ohme düşer) işlevini kaybetmesinden kaynaklanıyor. Normalde bu direnç, makineyi açtığınız anda besleyici regülatörlerdeki büyük elektrolit kapasörlerin aniden şarj olmasıyla oluşan o devasa inrush akımını sınırlar; ilk milisaniyede yüksek dirençle akımı kısıp kapasörler dolunca ısınıp direnci düşer. NTC patladığında ise çoğu zaman açık devre (open-circuit) yaparak görevini tamamen terk
"*""Bildiğim tek şey, hiçbir şey bilmediğimdir."12 Ekim 2026: 21:48 #70485
İhsan ŞahinKatılımcıHocam gen4 ve Gen5 SSD dünyasının o en yakıcı donanım gerçeğine çarpmışsın kardeşim! 7000 MB/s hız öyle bedavaya gelmez; o hızın arkasında devasa bir elektrik ve ısı fırını vardır!
Uygulamadan önce pedi 10 dakika buzdolabında bekletmek koruyucu filmi yırtmadan soymak için en kritik püf noktadır, bu tip durumlarda belirtilen toleransların dışına çıkılması kararsızlığa yol açar. Olayın mekanizmasını anlatalım: Neresi Isınıyor?
(Kontrolcü vs NAND Bellek):. SSD’nin üstündeki siyah yongalardan biri Kontrolcüdür (Phison E18, InnoGrit vb.), diğerleri ise hafıza yongalarıdır (NAND).
NAND yongaları 40-50°C ılıklığı sever. ASIL CANAVAR KONTROLCÜDÜR: Kontrolcü küçük bir ARM işlemcisidir; saniyede 7 GB veri işlerken ufacık silikon zarında 80-85°C sıcaklığa fırlar!
Thermal Throttling (Termal Boğulma) Eşiği:. Kontrolcünün içindeki güvenlik sensörünün kırmızı çizgisi 75°C.
80°C’dir!. Sıcaklık 80°C’yi aştığı salisede, SSD kendini eriyip yanmaktan korumak için saat hızını acil frenle çeker!.
Hız 7000 MB/s’den bir anda 100 MB/s. 200 MB/s’ye (eski HDD hızına) çakılır!.
Windows kilitlenir, oyun yükleme ekranında takılı kalır! Gen4 SSD Asla Çıplak Kullanılmaz!.
Gen3 SSD’ler (3000 MB/s) çıplak çalışabilirdi ama Gen4 (5000-7400 MB/s) ve Gen5 (10.000+ MB/s) disklerin ÇIPLAK KULLANILMASI İMKANSIZDIR! 100-200 TL’lik Çözüm:.
Eğer anakartının kendi metal M.2 soğutma bloğu yoksa;.
Hocam montajı veya ayarları uygularken takıldığın bir yer olursa, şu videoda tam dakika 01:39’te (SSD settings are optimized for better performance) birebir gösteriliyor, oradan rahatça adım adım takip edebilirsin:
https://www.youtube.com/watch?
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."9 Ekim 2026: 23:18 #68951
İhsan ŞahinKatılımcı@mustafa90 yazdı:
“Çapraz yük altında 5v voltaj yükselmesi psu”Hocam eski güç kaynaklarının modern donanımlara kurduğu en ölümcül ve en sinsi tuzakla karşılaşmışsın; adı ‘Grup Regülasyonlu Çapraz Yük Dengesizliği’ (Group Regulation Cross-Load Spike)! 10-15 yıl önceki eski bilgisayarlarda işlemci ve sabit diskler 5V ve 3.3V hatlarından da yoğun güç çekerdi.
Gamers Nexus ve teknik forumlardaki test verilerinde vurgulandığı gibi, bu tip durumlarda belirtilen toleransların dışına çıkılması kararsızlığa yol açar. Bu yüzden ucuz güç kaynaklarında maliyet kısmak için ‘Grup Regülasyonu’ kullanılırdı: Yani tek bir ortak manyetik bobin (ortak toroid şok) hem +12V hattını hem de +5V hattını aynı anda ortak sarımla regüle ederdi!
ANCAK modern bilgisayarlarda mimari tamamen değişti: Ekran kartı ve işlemci sistemin tükettiği elektriğin %95’ini tek başına SADECE +12V HATTINDAN çeker! SATA diskler ve anakart mantık devreleri ise 5V hattından neredeyse hiç güç çekmez (0.5A boşta bekler).
Sen modern bir ekran kartıyla oyuna girdiğinde; kart 12V hattına 250 Watt’lık devasa bir yük bindirir. Grup regülasyonlu PSU’nun geri bildirim devresi 12V hattının voltajının düştüğünü görür (örneğin 11.3V) ve o ortak bobini besleyen PWM devresine ‘Voltajı yükseltmek için anahtarlamayı kökle!’ emri verir.
Hocam montajı veya ayarları uygularken takıldığın bir yer olursa, şu videoda tam dakika 02:39’te (Analogized to adjusting the voltage on a PSU to 5V) birebir gösteriliyor, oradan rahatça adım adım takip edebilirsin:
https://www.youtube.com/watch?
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."4 Ekim 2026: 19:18 #66242
İhsan ŞahinKatılımcıHocam bilgilendirme için çok teşekkürler, tavsiyenizle mavi ekran döngüsünden kurtuldum. Elinize sağlık.
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."1 Ekim 2026: 15:35 #63657
İhsan ŞahinKatılımcıAynen öyle hocam, benzer sorunla foruma gelen diğer arkadaşlar için de çok güzel bir rehber oldu bu konu. Güle kullanın, iyi forumlar.
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."1 Ekim 2026: 11:16 #63492
İhsan ŞahinKatılımcıSorun yaşayan arkadaşlara referans olacak tertemiz bir konu oldu. Keyifli kullanımlar ve iyi forumlar dilerim.
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."30 Eylül 2026: 21:33 #63166
İhsan ŞahinKatılımcıHocam kral o kutudan çıkan ahtapot dönüştürücü resmen kasanın içinde bir kablo çöplüğü ve potansiyel bir saatli bombadır! Neden mi?
Igor’s Lab termal kamera kayıtlarına göre dengesiz pin direnci kablo başlığında 100°C üzerine çıkan tehlikeli sıcaklık noktaları oluşturur, bu tip durumlarda belirtilen toleransların dışına çıkılması kararsızlığa yol açar. O ahtapot kablo kaskatı ve çok kalındır; kasanın yan camını kapatırken kabloyu bükmek zorunda kalırsın.
Soketin dibinden bükülen o kablonun içindeki pinler esner, temas alanı daralır ve o meşhur erimelere zemin hazırlar! Fizik kuralıdır: Araya ne kadar çok ek, fiş, soket koyarsan ‘Geçiş Direnci’ (Contact Resistance) o kadar artar.
3 tane 8 pin soketi + 1 tane dönüştürücü gövdesi demek toplamda onlarca ekstra ek noktası demektir; akım geçerken bu ek yerlerinde voltaj düşer ve gereksiz ısı üretilir. Yeni nesil ATX 3.0 veya ATX 3.1 bir güç kaynağı aldığında ise tek bir incecik, esnek, doğrudan PSU’dan karta giden tek parça ‘Native 12V-2×6’ kablosu kullanırsın!
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB📍 Gaziantep (Şahinbey)"Frametime düz çizgi değilse huzur yok."24 Eylül 2026: 10:02 #59541
İhsan ŞahinKatılımcı@hasan_a yazdı:
“Heatpipe yerçekimi yönü soğutma performansı, kasa yatay durunca işlemci”Çözüldüğüne sevindim hocam. Benzer montajlarda anakart yükseltme vidalarını (standoff) ve I/O sacını baştan hizalamak her zaman hayat kurtarır.
💻 Sistem: Ryzen 7 7800X3D | ASUS ROG Crosshair X670E | RTX 4080 Super | 64GB G.Skill Flare X5 6000 CL30 | Samsung 990 Pro 2TB"8220;Frametime düz çizgi değilse huzur yok."📍 Gaziantep (Şahinbey)13 Eylül 2026: 09:02 #54793
İhsan ŞahinKatılımcıKorkma kardeşim, kartın patlamıyor! Donanım dünyasının en meşhur, en sinir bozucu ama EN ZARARSIZ akustik olayına yakalanmışsın: Coil Whine (İndüktör Bobin Titreşimi)!
Olayın fiziğini ve o sesi nasıl keseceğini anlatalım:
1) O Ses Nereden Çıkıyor?
– Ekran kartının VRM katında GPU çekirdeğine yüzlerce amper akım süzen kare şeklinde katı indüktör bobinleri (Chokes) vardır.
– Bu bobinlerin içinden saniyede yüz binlerce kez yön değiştiren yüksek frekanslı elektrik akımı geçerken; manyetik alan yüzünden bobinin telleri ve ferrit gövdesi mikroskobik olarak fiziksel titreşime (manyetostriksiyon) girer!
– Kulağına gelen o “vızzzz” sesi, o bobinlerin saniyede 10.000 kez kasaya çarpıp titreşmesidir! Karta gram zararı yoktur, performansı düşürmez, kartı bozmaz!
2) Menülerde Neden Çıldırırı (1000+ FPS Faciası):
– Oyunun ana menüsünde FPS sınırı yoksa, GPU 1500-2000 FPS çizer!
– Her bir karede bobinlerden devasa akım dalgaları geçer. FPS ne kadar yüksekse, titreşim frekansı o kadar yükselir ve ses çığlık gibi tizleşir!
3) Sesi Kesmenin 2 Altın Yolu:
– Yöntem 1 (FPS Kısıtlamak): NVIDIA Denetim Masası’na gir -> 3D Ayarları -> Maksimum Kare Hızı (Max Frame Rate) ayarını monitörünün Hz değerine (Örn: 165 FPS veya 240 FPS) sabitle! Menülerde FPS 2000 yerine 165’e indiği an bobin titreşimi %70-80 oranında anında susar!
– Yöntem 2 (Hafif Undervolt): MSI Afterburner ile voltajı hafifçe kıstığında (Örn: 1.05V’tan 0.95V’a çektiğinde), bobinlerden geçen anlık akım (amperaj) düşer. Akım düşünce manyetik çekim zayıflar ve ses fısıltı seviyesine iner!
4) Garantiye Göndersem Ne Olur?
– Çoğu üretici (ASUS, MSI, Gigabyte) Coil Whine’ı bir ‘arıza’ olarak kabul etmez; “işletim karakteristiğidir” diyerek kartı geri yollar. Sadece desibel ölçümünde aşırı yüksek çıkarsa bazı distribütörler inisiyatifle değişim yapar. -
YazarYazılar
